پوزیشنر ABB TZIDC یک پوزیشنر الکتروپنوماتیکی دیجیتال و قابل پیکربندی برای کنترل دقیق موقعیت شیرهای کنترلی است. این تجهیز فرمان الکتریکی دریافتی از سیستم کنترل را با موقعیت واقعی شیر مقایسه می کند و با تنظیم فشار هوای خروجی، اکچویتور را تا رسیدن شیر به موقعیت درخواستی حرکت می دهد.
مدل استاندارد TZIDC دارای ورودی ۴ تا ۲۰ میلی آمپر و ارتباط HART است و برای نصب روی اکچویتورهای خطی و دورانی، با عملکرد یک طرفه یا دوطرفه، قابل سفارش است. در بازار ایران از این محصول با عنوان «آی تو پی پوزیشنر ABB» نیز نام برده می شود؛ اما TZIDC فقط یک مبدل جریان به فشار نیست. این دستگاه علاوه بر تبدیل سیگنال، موقعیت واقعی شیر را اندازه گیری کرده و حلقه کنترل موقعیت را داخل پوزیشنر می بندد.
برای استعلام قیمت یا جایگزینی پوزیشنر موجود، کد سفارش کامل و تصویر پلاک دستگاه را ارسال کنید؛ زیرا پروتکل ارتباطی، نوع پنوماتیک، وضعیت ایمن، اتصالات، تأییدیه ضدانفجار و آپشن های فیدبک از طریق کد سفارش تعیین می شوند.

ای توپی پوزیشنر ABB TZIDC حیاتی ترین واسط بین کنترل ولو و سیستم کنترل میباشد. که عدم استفاده از آن باعث کاهش بسیار زیاد عملکرد و دقت کنترل ولو خواهد شد. ای بی بی یکی از بزرگترین تولید کنندگان تجهیزات ابزار دقیق و اتوماسیون صنعتی در جهان میباشد. که به واسطه تولیدات بسیار با کیفیت در این زمینه سابقه ای بسیار طولانی دارد. انواع پوزیشنر های نیوماتیکی و الکترونیوماتیکی نیز یکی از تولیدات این شرکت مطرح میباشند.
مشخصات فنی ای توپی پوزیشنر ای بی بی مدل TZIDC:
ای توپی پوزیشنر ای بی بی مدل TZIDC دارای انواع مدل های سینگل اکت (Single Acting) و دابل اکت (Double Acting) برای اکچویتورهای با حرکت خطی (Lever Type) و اکچویتور های با حرکت چرخشی(Rotary Type) میباشد. شرکت ABB تمامی پوزیشنر های خود را در بدنه های سبک آلومینیومی یا بدنه های محکم استنلس استیل مطابق محیط های خطرناک و طبق استانداردهای ضد انفجار ATEX Ex d II C T4/T5/T6 Gb، FM / CSA Class ۱, Div. ۱, Group C-D (Explosion-Proof)، FM / CSA Intrinsically Safe und Explosion-proof تولید میکند.
| مشخصه | مقدار یا توضیح |
|---|---|
| نوع تجهیز | پوزیشنر الکتروپنوماتیکی دیجیتال |
| ورودی استاندارد | ۴ تا ۲۰ میلی آمپر، دو سیمه |
| پروتکل مدل TZIDC | HART |
| نوع اکچویتور | خطی یا دورانی |
| عملکرد پنوماتیک | Single Acting یا Double Acting، براساس کد سفارش |
| فشار هوای تغذیه نسخه استاندارد | ۱.۴ تا ۶ بار |
| فشار خروجی نسخه استاندارد | صفر تا ۶ بار |
| اتصالات پنوماتیک | ¼ اینچ NPT، G ¼ یا Rc ¼، براساس نسخه |
| جنس محفظه استاندارد | آلومینیوم با حداکثر ۰.۱ درصد مس |
| درجه حفاظت استاندارد | IP65 / NEMA 4X |
| درجه حفاظت اختیاری | IP66، براساس کد سفارش |
| دمای محیط مدل استاندارد | ۴۰- تا ۸۵+ درجه سانتی گراد |
| نمایشگر و کلیدهای محلی | دارد |
| راه اندازی خودکار | دارد |
| فیدبک آنالوگ موقعیت | ۴ تا ۲۰ میلی آمپر، به صورت آپشن |
| فیدبک دیجیتال | به صورت آپشن |
| لیمیت سوئیچ | مجاورتی یا میکروسوئیچ، براساس سفارش |
| نشانگر مکانیکی موقعیت | قابل سفارش |
| سنسور موقعیت Remote | قابل سفارش |
| تأییدیه محیط خطرناک | وابسته به مدل و کد سفارش |
مشخصات جدول مربوط به خانواده TZIDC است. اطلاعات نهایی محصول باید با پلاک و دیتاشیت کد سفارش تطبیق داده شود.

نحوه عملکرد پوزیشنر ABB TZIDC
سیستم کنترل یک مقدار هدف یا Setpoint به پوزیشنر ارسال می کند. در نسخه استاندارد این فرمان به صورت جریان ۴ تا ۲۰ میلی آمپر است. سنسور داخلی پوزیشنر نیز موقعیت واقعی شافت یا ساقه اکچویتور را اندازه گیری می کند. ریزپردازنده TZIDC مقدار فرمان و موقعیت واقعی را با یکدیگر مقایسه می کند. در صورت وجود اختلاف، ماژول الکتروپنوماتیکی فشار خروجی را تغییر می دهد تا اکچویتور حرکت کند. پس از رسیدن شیر به موقعیت موردنظر، خروجی پنوماتیکی برای حفظ موقعیت تنظیم می شود.
این حلقه بسته کمک می کند اثر عواملی مانند اصطکاک ساقه، تغییر فشار فرآیند و رفتار مکانیکی مجموعه شیر و اکچویتور بهتر جبران شود.
مسیر معمول فرمان
سنسور فرآیند ← ترانسمیتر ← DCS یا PLC ← پوزیشنر TZIDC ← اکچویتور ← کنترل ولو
بنابراین فلومتر یا پرشر ترانسمیتر معمولاً مستقیماً پوزیشنر را کنترل نمی کند؛ سیستم کنترل ابتدا مقدار اندازه گیری شده را پردازش کرده و سپس فرمان موقعیت را برای پوزیشنر ارسال می کند.
تفاوت TZIDC با مبدل I/P
مبدل I/P معمولی فقط سیگنال جریان را به فشار پنوماتیکی تبدیل می کند. اما پوزیشنر TZIDC دارای فیدبک مکانیکی موقعیت شیر است و فشار خروجی را براساس اختلاف بین موقعیت واقعی و موقعیت درخواستی اصلاح می کند.
| ویژگی | ABB TZIDC | مبدل I/P |
| تبدیل سیگنال الکتریکی به پنوماتیکی | دارد | دارد |
| اندازه گیری موقعیت واقعی شیر | دارد | معمولاً ندارد |
| حلقه کنترل موقعیت | دارد | ندارد |
| راه اندازی خودکار | دارد | معمولاً ندارد |
| تشخیص وضعیت و خطا | دارد | محدود یا فاقد آن |
| ارتباط HART | در مدل TZIDC | وابسته به مدل مبدل |
اگر فقط تبدیل ۴ تا ۲۰ میلی آمپر به فشار لازم باشد، یک I/P Converter مانند خانواده ABB TEIP11 قابل بررسی است. اگر کنترل دقیق موقعیت کنترل ولو لازم باشد، پوزیشنر انتخاب مناسب تری است.
نصب روی اکچویتور خطی

TZIDC با کیت نصب مناسب روی اکچویتورهای خطی نصب می شود. نصب جانبی استاندارد می تواند مطابق DIN/IEC ۵۳۴ یا NAMUR انجام شود. در انتخاب کیت نصب باید موارد زیر مشخص باشند:
- برند و مدل اکچویتور
- کورس اکچویتور
- نوع یوک
- ابعاد محل نصب
- موقعیت اهرم
- جهت حرکت شیر
- حالت Air to Open یا Air to Close
بازه مکانیکی و تنظیم اهرم باید با دستورالعمل ABB هماهنگ باشد. نصب اشتباه اهرم می تواند باعث خطای راه اندازی خودکار یا کاهش محدوده قابل اندازه گیری شود.
نصب روی اکچویتور دورانی
برای اکچویتورهای دورانی، کیت نصب مطابق VDI/VDE ۳۸۴۵ یا کیت اختصاصی سازنده استفاده می شود. کوپلینگ باید حرکت محور اکچویتور را بدون لقی نامناسب به شافت فیدبک پوزیشنر منتقل کند. این ساختار برای مجموعه هایی مانند موارد زیر قابل استفاده است:
- بال ولو
- باترفلای ولو
- پلاگ ولو
- اکچویتورهای Rack and Pinion
- اکچویتورهای Scotch Yoke
سازگاری مکانیکی باید براساس ابعاد و نقشه نصب بررسی شود.

مدل Single Acting و Double Acting
TZIDC سینگل اکت : نسخه Single Acting یک خروجی پنوماتیکی اصلی دارد و معمولاً همراه اکچویتور فنر برگشت استفاده می شود. با کاهش یا قطع فشار، فنر اکچویتور شیر را به وضعیت ایمن طراحی شده می برد.
TZIDC دابل اکت : نسخه Double Acting فشار هوا را برای کنترل دو سمت اکچویتور تنظیم می کند و برای اکچویتور بدون فنر مناسب است. Single Acting یا Double Acting بودن از روی ظاهر دستگاه قابل اطمینان نیست و باید از کد سفارش، تعداد خروجی ها و پلاک محصول تأیید شود.
وضعیت Fail Safe و Fail Freeze
رفتار پوزیشنر در زمان قطع سیگنال یا تغذیه الکتریکی به نسخه پنوماتیکی و کد سفارش بستگی دارد:
- Fail Safe: خروجی تخلیه یا به وضعیت تعریف شده هدایت می شود تا اکچویتور به موقعیت ایمن برود.
- Fail Freeze: خروجی ها مسدود می شوند تا اکچویتور تا حد امکان در موقعیت قبلی باقی بماند.
موقعیت نهایی خود شیر فقط با دانستن نوع اکچویتور، جهت فنر، آرایش پنوماتیکی و Action شیر قابل تعیین است. عبارت Fail Safe به تنهایی مشخص نمی کند شیر باز می شود یا بسته.
انواع مدل های ای تو پی پوزیشنر ABB TZIDC:
| مدل | پروتکل ارتباطی | نوع محفظه |
| TZIDC | ۴ تا ۲۰ میلی آمپر و HART | نسخه استاندارد با گزینه های ایمنی ذاتی |
| TZIDC-110 | PROFIBUS PA | نسخه استاندارد |
| TZIDC-120 | FOUNDATION Fieldbus | نسخه استاندارد |
| TZIDC-200 | ۴ تا ۲۰ میلی آمپر و HART | محفظه Flameproof |
| TZIDC-210 | PROFIBUS PA | محفظه Flameproof |
| TZIDC-220 | FOUNDATION Fieldbus | محفظه Flameproof |
این مدل ها نباید فقط براساس نام ظاهری جایگزین یکدیگر شوند. پروتکل شبکه، نقشه سیم بندی، گواهی ضدانفجار و کد کامل باید با سیستم موجود تطبیق داده شوند.
پوزیشنر مدل TZIDC: این مدل ای توپی پوزیشنر شرکت ای بی بی با تبدیل سیگنال جریانی ۴ تا ۲۰ میلی آمپر به یک سیگنال نیوماتیکی، کنترل ولو را باز و بسته کرده و آن را کنترل میکند. ای توپی پوزیشنر ای بی بی مدل TZIDC دارای برقراری ارتباط توسط پروتکل HART میباشد و از این طریق با سیستم کنترلی در تماس میباشد.
پوزیشنر مدل TZIDC-۱۱۰: این مدل ای توپی پوزیشنر شرکت ای بی بی با تبدیل سیگنال جریانی ۴ تا ۲۰ میلی آمپر به یک سیگنال نیوماتیکی، کنترل ولو را باز و بست کرده و آن را کنترل میکند. تفاوت ای توپی پوزیشنر TZIDC با مدل ساده آن در پروتکل ارتباطی میباشد. این پوزیشنر دارای پروتکل PROFIBUS PA میباشد.
پوزیشنر مدل TZIDC-۱۲۰: این مدل ای توپی پوزیشنر شرکت ای بی بی با تبدیل سیگنال جریانی ۴ تا ۲۰ میلی آمپر به یک سیگنال نیوماتیکی، کنترل ولو را باز و بست کرده و آن را کنترل میکند. تفاوت ای توپی پوزیشنر TZIDC با مدل ساده آن در پروتکل ارتباطی میباشد. این پوزیشنر دارای پروتکل FOUNDATION Fieldbus میباشد.
پوزیشنر مدل TZIDC-۲۰۰: این پوزیشنر دارای بدنه ضد انفجار flameproof میباشد و سیگنال ۴ تا ۲۰ میلی آمپر دریافتی از سیستم کنترل را روی پروتکل HART دریافت میکند.
پوزیشنر مدل TZIDC-۲۱۰: این پوزیشنر نیز مانند پوزیشنر مدل بالا دارای بدنه ضد انفجار flameproof میباشد و از پروتکل PROFIBUS PA پشتیبانی میکند.
پوزیشنر مدل TZIDC-۲۲۰: این پوزیشنر نیز دارای بدنه ضد انفجار میباشد و از پروتکل FOUNDATION fieldbus پشتیبانی میکند.
تفاوت TZIDC و TZIDC-۲۰۰
TZIDC استاندارد برای کاربردهای عمومی و نسخه های دارای تأییدیه ایمنی ذاتی عرضه می شود. TZIDC-۲۰۰ دارای محفظه مناسب حفاظت Flameproof است. تفاوت این دو صرفاً در ظاهر یا وزن نیست. موارد زیر باید بررسی شوند:
- نوع حفاظت انفجاری
- گلند و ورودی کابل
- الزامات سیم بندی
- تأییدیه منطقه نصب
- روش بازکردن و سرویس محفظه
- پروتکل ارتباطی
- آپشن های سفارش
هیچ پوزیشنری را نباید صرفاً به دلیل درج نام TZIDC برای محیط خطرناک مناسب فرض کرد. اطلاعات پلاک Ex و گواهی مربوط به همان کد محصول ملاک است.
ارتباط HART
در مدل استاندارد TZIDC، ارتباط HART روی همان خط سیگنال ۴ تا ۲۰ میلی آمپر برقرار می شود. از این ارتباط می توان برای پارامتردهی، مشاهده وضعیت، خواندن اطلاعات تشخیصی و انجام بعضی عملیات سرویس استفاده کرد. نسخه های جدید، بسته به کد سفارش و بازنگری سخت افزاری، می توانند با نسخه های مشخصی از HART ارائه شوند. سازگاری DTM، EDD یا FDI Package باید با نسخه سخت افزار و Firmware بررسی شود.
راه اندازی خودکار Auto Adjustment
TZIDC دارای قابلیت راه اندازی خودکار است. در زمان Auto Adjustment، پوزیشنر محدوده حرکت اکچویتور و پارامترهای موردنیاز برای کنترل موقعیت را شناسایی می کند. پیش از اجرای راه اندازی باید موارد زیر کنترل شوند:
- نصب مکانیکی صحیح
- اتصال درست اهرم یا کوپلینگ
- هوای ابزار دقیق تمیز و پایدار
- اتصال صحیح خروجی های پنوماتیکی
- آزاد بودن مسیر حرکت شیر
- امکان حرکت ایمن شیر در تمام کورس
- سیم بندی و پلاریته صحیح
- هماهنگی وضعیت Fail Safe با فرآیند
اجرای Auto Adjustment موجب حرکت شیر می شود؛ بنابراین باید قبل از شروع، تأثیر حرکت کنترل ولو بر فرآیند بررسی شود.
الزامات هوای ابزار دقیق
براساس دیتاشیت ABB، فشار تغذیه نسخه استاندارد TZIDC بین ۱.۴ تا ۶ بار است. بااین حال، فشار ورودی نباید از حداکثر فشار مجاز اکچویتور بیشتر باشد. هوای ابزار دقیق باید عاری از آب، روغن و ذرات نامناسب باشد. ABB برای دیتاشیت این خانواده محدودیت هایی برای اندازه و تراکم ذرات، میزان روغن و نقطه شبنم اعلام کرده است. وجود رطوبت، روغن یا آلودگی می تواند موجب مشکلات زیر شود:
- گرفتگی مجاری داخلی
- پاسخ کند یا ناپایدار
- خوردگی قطعات
- افزایش مصرف هوا
- خرابی ماژول I/P
- نوسان موقعیت شیر
در صورت نامناسب بودن کیفیت هوای سایت، استفاده از فیلتر رگلاتور سازگار توصیه می شود.
آپشن های فیدبک و لیمیت سوئیچ
TZIDC می تواند براساس کد سفارش به آپشن های زیر مجهز شود:
- فیدبک آنالوگ موقعیت ۴ تا ۲۰ میلی آمپر
- دو خروجی دیجیتال نرم افزاری
- دو پراکسیمیتی سوئیچ
- دو میکروسوئیچ مکانیکی
- نشانگر مکانیکی موقعیت
- سنسور موقعیت Remote
ماژول فیدبک آنالوگ در مدل پایه وجود ندارد و باید در کد سفارش مشخص شده باشد. همچنین پراکسیمیتی سوئیچ و میکروسوئیچ دو انتخاب جایگزین هستند و هم زمان روی یک مجموعه نصب نمی شوند.
کاربردهای پوزیشنر ABB TZIDC

این محصول در کنترل ولوهای مورد استفاده در صنایع زیر کاربرد دارد:
- نفت و گاز
- پالایشگاه و پتروشیمی
- نیروگاه
- صنایع شیمیایی
- آب و فاضلاب
- صنایع کاغذ
- صنایع غذایی و دارویی، در صورت انطباق نسخه انتخابی
- واحدهای بخار و تأسیسات صنعتی
- ماشین آلات و خطوط فرآیندی
مناسب بودن محصول برای هر پروژه باید براساس شرایط محیطی، منطقه خطرناک، نوع اکچویتور و مشخصات کنترلی بررسی شود.
راهنمای انتخاب و خرید ABB TZIDC
نوع پروتکل : برای سیستم ۴ تا ۲۰ میلی آمپر و HART مدل TZIDC یا TZIDC-۲۰۰ بررسی می شود. برای PROFIBUS PA و FOUNDATION Fieldbus باید مدل متناظر انتخاب شود.
نوع اکچویتور : خطی یا دورانی بودن، Single Acting یا Double Acting بودن و نوع حرکت ایمن باید مشخص شوند.
نوع حفاظت انفجاری : Zone یا Class/Division، گروه گازی، کلاس دمایی و استاندارد مورد تأیید پروژه باید با پلاک دستگاه یکسان باشند.
وضعیت قطع برق یا سیگنال: Fail Safe یا Fail Freeze بودن پنوماتیک باید براساس فلسفه ایمنی فرآیند انتخاب شود.
نوع اتصال : رزوه ورودی کابل و اتصالات پنوماتیک باید با استاندارد لوله کشی و کابل کشی سایت تطبیق داشته باشند.
فیدبک و لیمیت سوئیچ : اگر PLC به سیگنال مستقل موقعیت یا اعلام وضعیت باز و بسته نیاز دارد، نوع فیدبک باید در کد سفارش لحاظ شود.
کیت نصب : کیت نصب بخشی از پوزیشنر پایه نیست و باید براساس مدل اکچویتور، خطی یا دورانی بودن و ابعاد نصب انتخاب شود.
قیمت پوزیشنر ABB TZIDC
قیمت این پوزیشنر به عوامل زیر بستگی دارد:
- مدل TZIDC یا TZIDC-۲۰۰
- پروتکل ارتباطی
- Single Acting یا Double Acting
- Fail Safe یا Fail Freeze
- تأییدیه ضدانفجار
- فیدبک آنالوگ یا دیجیتال
- پراکسیمیتی یا میکروسوئیچ
- سنسور Remote
- گیج بلوک و فیلتر رگلاتور
- کیت نصب
- کد سفارش و Revision
- وضعیت موجودی و زمان تحویل
- نرخ ارز
برای مقایسه قیمت، کدهای سفارش باید کاملاً یکسان یا از نظر فنی معادل باشند.
خرید پوزیشنر ABB TZIDC از تجهیز صنعت
تجهیز صنعت امکان تأمین و بررسی فنی پوزیشنرهای ABB خانواده TZIDC را فراهم می کند. برای انتخاب صحیح، کد سفارش، نوع اکچویتور، پروتکل، عملکرد پنوماتیکی، وضعیت ایمن، تأییدیه ضدانفجار و آپشن های فیدبک بررسی می شوند. برای استعلام قیمت ABB TZIDC، تصویر پلاک و مشخصات کامل کنترل ولو را برای کارشناسان فروش ارسال کنید.
سؤالات متداول
آیا ABB TZIDC همان مبدل I/P است؟
خیر. TZIDC دارای مبدل الکتروپنوماتیکی داخلی است، اما موقعیت واقعی شیر را نیز اندازه می گیرد و حلقه کنترل موقعیت را اجرا می کند.
آیا TZIDC برای اکچویتور دورانی مناسب است؟
بله، با کیت نصب مناسب می تواند روی اکچویتور دورانی نصب شود. ابعاد نصب و کوپلینگ باید با استاندارد و مدل اکچویتور هماهنگ باشند.
آیا تمام مدل های TZIDC ضدانفجار هستند؟
خیر. نوع و سطح حفاظت انفجاری به کد سفارش و اطلاعات پلاک بستگی دارد. TZIDC-۲۰۰ خانواده Flameproof است، درحالی که TZIDC استاندارد می تواند با گزینه های حفاظت دیگری عرضه شود.
آیا فیدبک ۴ تا ۲۰ میلی آمپر به صورت استاندارد وجود دارد؟
خیر. فیدبک آنالوگ موقعیت یک ماژول سفارشی است و باید در کد سفارش وجود داشته باشد.
تفاوت TZIDC-۱۱۰ و TZIDC-۱۲۰ چیست؟
TZIDC-۱۱۰ برای PROFIBUS PA و TZIDC-۱۲۰ برای FOUNDATION Fieldbus طراحی شده است.
آیا می توان پوزیشنر قدیمی را فقط براساس برند جایگزین کرد؟
خیر. نوع اکچویتور، کورس، کیت نصب، فشار هوا، پروتکل، وضعیت ایمن، اتصالات و تأییدیه محیط خطرناک باید تطبیق داده شوند.













